Belçika’daki bir araştırma ekibi, Amerikan hamam böceklerini iki benzer barınağa yerleştirip birini kırmızı, diğerini yeşil ışıkla aydınlattı. Böceklerin çoğu kırmızı ışıklı barınağı tercih etti. Daha sonra ışıklar değiştirildi ve hâlihazırda kırmızı ışıklı barınağı işgal eden büyük bir grup, ışığın yeşile dönüşmesine rağmen yerini değiştirmedi.

Tek başına bir hamam böceği yeni yeşil ortamda hızla kaçarken, grup içinde yeterli sayıda birey toplandığında sosyal çekim, ışık sinyalinden daha güçlü bir yönlendirici oldu. Bilgisayar simülasyonları da aynı kurallarla, bireysel hafıza olmaksızın grubun eski tercihini sürdürmesini gösterdi.

Araştırmacılar, bu kolektif hafızanın sadece hamam böceklerine özgü olmadığını, benzer karar mekanizmalarının balık sürüleri, kuş sürüler ve karınca kolonileri gibi diğer hayvan topluluklarında da bulunabileceğini öne sürüyor. Ancak bu fenomenin ne kadar yaygın olduğu hâlâ belirsiz.