Saçın kıvırcık veya düz olması, saçın çıktığı deri altındaki folikül şeklini belirler. Dik duran foliküller düz saç üretirken, eğri veya golf sopası gibi şekilli foliküller, saç telini oluşurken bükerek kıvırcık saçlar oluşturur. Bu yapı, saç telinin içindeki keratin ve diğer proteinlerin dengesiz dağılımı nedeniyle asimetrik bir yapıya sahip olmasına neden olur.

Son araştırmalar, saç telinin kalınlığı ve dokusu gibi özelliklerin folikülün şekline göre değiştiğini gösteriyor. Saç, deriden çıktığında canlı hücrelerini kaybeder ve sadece ölü keratin lifi kalır. Bu nedenle, saçın şekli, foliküldeki oluşum aşamasında kalıcı olarak belirlenir ve sonrasında değişmez.

Saç tipinin ırkla ilişkili olduğu yaygın inanışa rağmen, bilimsel veriler her etnik grupta saç şekillerinin bir spektrum oluşturduğunu gösteriyor. Bazı kıvırcık desenleri belirli genetik hatlarda daha yaygındır, ancak sınıflandırma ırk temelli değildir. 2023'te yapılan bir deneyde, kıvırcık saçlı perukların düz saçlılara göre güneş ışınlarından daha iyi koruma sağladığı gözlemlendi.